Trung tâm Biểu diễn Nghệ thuật John Fitzgerald Kennedy (gọi ngắn gọn là Trung tâm Kennedy) ở Washington, D.C., là trung tâm văn hóa quốc gia của Hoa Kỳ. Trung tâm được xây dựng, khánh thành năm 1971 và đặt tên theo vị Tổng thống thứ 35 của Hoa Kỳ – người bị ám sát năm 1963 tại Dallas, Texas – để tưởng niệm và vinh danh John F. Kennedy.
Trung tâm này là nơi trình diễn nghệ thuật nhiều thể loại tại chín địa điểm với sức chứa từ 160 đến 2.465 chỗ ngồi – các thể loại bao gồm kịch, nhạc kịch, opera, múa, nhạc cổ điển, nhạc jazz, nhạc rock, nhạc pop, nhạc psychedelic, nhạc dân gian và hài kịch.
Kennedy Center ở Washington, D.C. không đơn thuần chỉ là một nhà hát hay một cơ sở biểu diễn nghệ thuật. Quốc hội Mỹ đã thành lập trung tâm như một đài tưởng niệm quốc gia dành cho Tổng thống John F. Kennedy.
Điều này về sau trở thành trọng tâm của vụ kiện liên quan đến việc gắn thêm tên ông Trump trước mặt tiền Trung tâm Kennedy. Trước đó, luật liên bang quy định tên của trung tâm là John F. Kennedy Center for the Performing Arts, và một sửa đổi năm 1983 còn quy định không được đặt thêm các đài tưởng niệm hoặc bảng tưởng niệm trong khu vực công cộng của trung tâm.
Chính những quy định này đã trở thành cơ sở pháp lý cho cuộc chiến giữa quyền lực chính trị và một thiết chế văn hóa quốc gia, sau khi Tổng thống Donald Trump tìm cách đưa tên mình vào tên gọi và mặt tiền Trung tâm Kennedy.
Diễn tiến vụ kiện có thể tóm tắt như sau:
-Ngày 10.02.2025, Trump thông báo đưa đồng minh chính trị Richard Grenell vào vị trí lãnh đạo tạm quyền của trung tâm. Đồng thời, Trump loại bỏ nhiều thành viên Hội đồng quản trị được bổ nhiệm dưới thời Tổng thống Joe Biden.
-Ngày 11.02.2025, Trump được bổ sung vào Hội đồng quản trị cùng một loạt nhân vật thân cận, trong đó có Chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc Susie Wiles, Dan Scavino, Usha Vance, phu nhân Phó Tổng thống JD Vance, và một số người khác.
Danh sách bổ nhiệm chính thức của Tòa Bạch Ốc ghi rõ Trump thay thế một số thành viên nhiệm kỳ trước, trong đó có David Rubenstein.
-Ngày 12.02.2025, Hội đồng quản trị mới sa thải Chủ tịch/CEO lâu năm Deborah Rutter và đưa Richard Grenell lên làm quyền lãnh đạo, đồng thời bầu Donald Trump làm Chủ tịch Kennedy Center.
Trump không bắt đầu bằng việc đổi tên tòa nhà. Ông bắt đầu bằng việc thay đổi quyền kiểm soát Hội đồng quản trị. Sau khi trở thành Chủ tịch, Trump có ảnh hưởng trực tiếp đến định hướng và các quyết định của Hội đồng.
-Ngày 18.12.2025, Hội đồng quản trị Kennedy Center họp.
Một ý kiến đổi tên trung tâm được đưa ra vào cuối cuộc họp. Theo hồ sơ vụ kiện sau này, nghị trình buổi họp ban đầu không có việc đổi tên. Dân biểu Joyce Beatty của Ohio, một thành viên của Hội đồng, cho biết bà kịch liệt phản đối nhưng bị tắt âm thanh trong cuộc họp.
Hội đồng sau đó bỏ phiếu về việc đổi tên. Kết quả được công bố là “nhất trí”, dù có thành viên phản đối. Tên mới được công bố là:
“The Donald J. Trump and The John F. Kennedy Memorial Center for the Performing Arts” (Trung tâm Biểu diễn Nghệ thuật Tưởng niệm Donald J. Trump và John F. Kennedy)
Tên gọi thông dụng nhanh chóng trở thành Trump Kennedy Center. Trump vui mừng thông báo rằng ông được Hội đồng vinh danh và tỏ ra hài lòng với quyết định của Hội đồng quản trị.
Sự việc sau đó diễn ra chớp nhoáng.
Ngày 19.12.2025, chỉ một ngày sau cuộc họp của Hội đồng Quản trị, tên ông Trump được gắn lên tòa nhà phía trên tên Tổng thống Kennedy. Hồ sơ tòa án sau này cho thấy bảng tên đã được chuẩn bị trước cuộc bỏ phiếu của Hội đồng.
Tuy nhiên, việc đổi tên lập tức gặp vấn đề: Quốc hội chưa hề thông qua việc đổi tên. Dân biểu Joyce Beatty, thành viên Hội đồng Kennedy Center, quyết định đưa nội vụ ra tòa.
Ngày 22.12.2025, bà nộp đơn tại Tòa án Liên bang Quận Columbia với lập luận chính: chỉ Quốc hội mới có quyền thay đổi tên Kennedy Center. Bà yêu cầu tòa tuyên bố việc Hội đồng tự đổi tên là trái luật và ngăn việc sử dụng tên Trump trên mặt trước tòa nhà Kennedy Center.
Tháng 02.2026, Trump tuyên bố sẽ đóng cửa Kennedy Center khoảng hai năm để tái thiết, với mục tiêu biến trung tâm thành một địa điểm trình diễn nghệ thuật hàng đầu thế giới.
Tháng 03.2026, bà Joyce Beatty bổ sung các hồ sơ pháp lý liên quan đến việc đóng cửa và thiết kế xây dựng lại Trung tâm. Tòa án yêu cầu Kennedy Center cung cấp thêm thông tin về kế hoạch. Hồ sơ tòa cho thấy Beatty không chỉ thách thức việc đổi tên mà còn phản đối cách Hội đồng tiến hành kế hoạch đóng cửa và tái thiết.
Ngày 29.05.2026, Thẩm phán liên bang Christopher Cooper ra phán quyết trong vụ Beatty v. Trump, cho rằng Hội đồng quản trị Kennedy Center không có quyền tự ý đổi tên trung tâm để thêm tên Donald Trump. Lý do chính là Quốc hội đã đặt tên công trình là John F. Kennedy Center, và việc thay đổi tên phải có quyết định của Quốc hội.
Thẩm phán Cooper cũng ra lệnh tháo bỏ tên Trump khỏi mặt tiền Trung tâm, các bảng hiệu liên quan và tên gọi chính thức trên website; đồng thời yêu cầu rút các đơn đăng ký nhãn hiệu liên quan đến tên Trump và Kennedy Center. Những thay đổi này phải được thực hiện trước ngày 12.06.2026.
Phán quyết của tòa cũng ngăn kế hoạch đóng cửa Kennedy Center trong hai năm để tiến hành chương trình tái thiết.
Chính quyền Trump kháng cáo và xin tạm đình chỉ án lệnh của tòa cấp dưới. Ngày 08.07.2026, Tòa Phúc thẩm Liên bang D.C. bác yêu cầu đình chỉ. Tòa cho rằng phía kháng cáo không đáp ứng được những điều kiện nghiêm ngặt để được tạm đình chỉ phán quyết. Vì vậy, tên Trump phải tiếp tục nằm ngoài mặt tiền và các hình thức nhận diện chính thức của Kennedy Center trong khi vụ kháng cáo tiếp diễn.
Ngày 12.06, phía Kennedy Center đã nộp xác nhận tuân thủ lệnh của tòa; tên Trump sau đó không còn xuất hiện trên mặt tiền Trung tâm.
Nhưng câu chuyện chưa kết thúc.
Ngày 13.08.2026, Hội đồng quản trị Kennedy Center lại bỏ phiếu đưa tên Trump trở lại dưới một hình thức khác. Theo nghị quyết mới, phía dưới tên Kennedy Center sẽ xuất hiện dòng chữ:
“Restored and Renovated By President Donald J. Trump” (Được Tổng thống Donald J. Trump trùng tu và cải tạo)
Nếu một quỹ mang tên Trump huy động được 100 triệu USD, Trung tâm còn dự định bổ sung dòng chữ “Endowed by the Trump Kennedy Center Fund” (Được tài trợ bởi Quỹ Trung tâm Trump-Kennedy). Hội đồng đồng thời đề nghị đổi tên khu vực trước Trung tâm thành “President Donald J. Trump Plaza” (Quảng trường Tổng thống Donald J. Trump)
Joyce Beatty tiếp tục phản đối và đưa vấn đề trở lại tòa.
Ngày 15.09.2026, Thẩm phán Christopher Cooper ra phán quyết ngăn Hội đồng thực hiện việc ghi nhận tên Trump theo nghị quyết tháng 8 nếu chưa được Quốc hội cho phép. Tòa tiếp tục khẳng định rằng luật liên bang kiểm soát việc đặt tên và tưởng niệm tại Kennedy Center, và Hội đồng không thể tự mình vượt qua giới hạn đó.
Cũng trong tháng 9.2026, Hội đồng quản trị Kennedy Center bỏ phiếu đóng Trung tâm trong thời gian dài để tiến hành chương trình cải tạo trị giá khoảng 257 triệu USD. Hội đồng nói việc đóng cửa sẽ giúp tiến hành công việc nhanh hơn và hiệu quả hơn.
Tuy nhiên, việc đóng cửa ngay lập tức lại tạo ra một tranh chấp pháp lý mới.
Ngày 16.09.2026, Trump nói với báo chí rằng nếu chính quyền của ông không được ghi nhận vì những nỗ lực hỗ trợ và cải tạo Kennedy Center thì trung tâm có thể đóng cửa và cuối cùng sẽ bị “ripped down” – phá bỏ.
Ngay sau đó, một bức ảnh được chụp trên Không lực Một cho thấy Trump đang nhìn một tấm áp phích mà phần chữ nhìn thấy được dường như có dòng “Kennedy Center DEMOLISHED” (Trung tâm Kennedy BỊ PHÁ DỠ). Phía luật sư của Joyce Beatty đưa bức ảnh vào hồ sơ tòa như một bằng chứng cho thấy khả năng phá dỡ Trung tâm cần được tòa xem xét.
Tuy nhiên, bản thân bức ảnh không chứng minh rằng đã có một kế hoạch phá dỡ Kennedy Center được quyết định. Reuters cũng cho biết họ chưa thể xác minh độc lập nội dung và nguồn gốc của tấm áp phích.
Ngày 17.09.2026, Thẩm phán Christopher Cooper yêu cầu phía chính quyền phải thông báo ít nhất 30 ngày trước bất kỳ bước nào nhằm phá dỡ tòa nhà chính Kennedy Center hoặc thực hiện một thay đổi lớn đối với kế hoạch cải tạo đã trình lên tòa.
Tòa cũng yêu cầu Kennedy Center cung cấp thêm thông tin về việc đóng cửa hiện nay và tình trạng của tòa nhà.
Như vậy, đến giữa tháng 9.2026, cuộc tranh chấp đã vượt ra ngoài chuyện một cái tên.
Đây đã trở thành cuộc đối đầu về quyền kiểm soát một thiết chế văn hóa quốc gia, về quyền của Quốc hội đối với một công trình được thành lập như một đài tưởng niệm quốc gia, và về giới hạn quyền lực của một Tổng thống đối với một thiết chế nghệ thuật.
Việc gắn thêm tên ông Trump lên mặt tiền Trung tâm Kennedy cũng khiến nhiều nghệ sĩ và nhóm nghệ thuật hủy chương trình, rút khỏi các vị trí cố vấn hoặc chấm dứt quan hệ với Trung tâm như Ben Folds, Rhiannon Giddens, Renée Fleming, ban nhạc jazz The Cookers, nhóm Doug Varone và nhiều nghệ sĩ khác.
Cuộc chiến pháp lý vì thế chưa có hồi kết.
Câu hỏi hiện nay không chỉ là tên ông Trump có được phép xuất hiện trên Kennedy Center hay không, mà còn là tương lai của chính Trung tâm này sẽ được quyết định như thế nào: bởi Quốc hội, bởi tòa án, hay bởi Hội đồng quản trị dưới quyền một Tổng thống đang trực tiếp giữ chức Chủ tịch.
Khi viết xong bài này, người viết nhận được tin về một cuộc biểu tình ôn hòa vào chiều thứ sáu 18.09.2026 trước Kennedy Center, nhằm phản đối việc Tổng thống Donald Trump tìm cách đưa tên mình vào Kennedy Center, can thiệp vào hoạt động của trung tâm, việc trung tâm bị đóng cửa, và đặc biệt là những đe dọa của ông về khả năng đóng cửa hoặc phá dỡ công trình. Hằng ngàn người tham dự cuộc biểu tình với những nghệ sĩ, ca sĩ nổi tiếng đã mang những tấm biển, hô vang những khẩu hiệu như “Hands Off! Hands Off!” (Bỏ tay ra! Bỏ tay ra!), “Keep your tiny hands off our Kennedy Center” (Hãy bỏ đôi bàn tay nhỏ bé của ông khỏi Kennedy Center của chúng tôi.), “Donny, you are no JFK!” (Donny, ông không phải JFK!)…
Nghệ thuật không phải là nơi để cho chính trị có thể nhúng tay vào.
Nguyễn Tiến Cường
………………..
Tham khảo:
- United States Code – các quy định liên bang về John F. Kennedy Center for the Performing Arts, đặc biệt các điều khoản về tên gọi, chức năng và việc tưởng niệm Tổng thống John F. Kennedy.
- Beatty v. Trump et al., United States District Court for the District of Columbia, Memorandum Opinion and Order, ngày 29.05.2026.
- Beatty v. Trump et al., United States Court of Appeals for the District of Columbia Circuit, Order, ngày 08.07.2026.
- Reuters, “US court says Trump name must stay off Kennedy Center during appeal”, ngày 08.07.2026; và “Kennedy Center board votes to inscribe Trump’s name on building”, ngày 13.08.2026.
- Beatty v. Trump et al., United States District Court for the District of Columbia, các hồ sơ và phán quyết liên quan đến nghị quyết tháng 8.2026 và việc ghi nhận tên Tổng thống Trump tại Kennedy Center, tháng 9.2026.
- Reuters, “Judge orders Trump to give 30 days notice before any steps to demolish Kennedy Center”, ngày 17.09.2026.
- ZDF heute, bài viết về bức ảnh Tổng thống Donald Trump trên Air Force One và tấm áp phích liên quan đến Kennedy Center, 2026.
