Những Cú “Sốc Hàng” Ở Việt Nam Hậu Đại Hội XIV – Kỳ 1

Hậu Đại hội XIV, giới quan sát tập trung chú ý không chỉ danh sách nhân sự cụ thể, mà là một chuỗi vấn đề căn bản hơn nhiều: Việt Nam sẽ vận hành theo mô hình quyền lực nào, và hệ thống thể chế hiện tại liệu có đủ khả năng chịu tải và điều chỉnh mô hình đó không? Hay dưới thời Tô Lâm, Bộ Luật về ĐCSVN sẽ chào đời? 

Những Cú “Sốc Hàng” Ở Việt Nam Hậu Đại Hội XIV – Kỳ 2

Sau Đại hội XIV, Việt Nam tiếp tục chuyển động mạnh mẽ, nơi những thay đổi về quyền lực, thể chế và định hướng phát triển diễn ra đồng thời và với tốc độ cao hiếm thấy kể từ sau Đổi mới. Bề mặt chính trị – kinh tế có vẻ ổn định, nhưng bên dưới là những xáo trộn đang rung lắc qua nhiều tầng nấc khác nhau của đời sống quốc gia. Một số quyết sách hôm nay có thể sẽ định hình quỹ đạo phát triển trong nhiều thập niên tới.

Những Cú Sốc Hàng Ở Việt Nam Hậu Đại hội XIV – Kỳ 3

Trong khi người dân không còn xa lạ gì với cảm giác về “những con đường tiến thân đã được sắp sẵn”, thì một số cây bút lại mải miết dựng nên một câu chuyện khác : Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên quản trị hiện đại, thế hệ hậu chiến lên thay, technocrats nắm quyền…  

Những cú “sốc hàng” ở Việt Nam hậu Đại hội XIV – Kỳ 4

Còng số 8 và hệ thống nhà tù – dù có nhân đôi, nhân ba – cũng không thể nào chống lại nổi cả triệu triệu con người biết suy nghĩ độc lập, muốn được mở miệng (Ước mơ của ông Hồ Chí Minh xa xưa : Dân chủ là hãy để cho người dân được mở miệng !) – sống có nhân phẩm, chứ không phải sống với thân phận nô lệ, càng không phải tồn tại như những phạm nhân “dự bị” trong hệ thống toàn trị đang tự mục ruỗng.

Những Cú “Sốc Hàng” Ở Việt Nam Hậu Đại Hội XIV – Kỳ 5

Không biểu tình, không khẩu hiệu, không đối đầu. Xã hội Việt Nam hậu Đại hội XIV phản ứng bằng một hình thức tinh vi và khó đo lường hơn nhiều : im lặng. Đây không phải là sự im lặng của phục tùng, mà là sự im lặng của những kẻ “thấp cổ bé họng” – những người đã mệt mỏi vì chi phí lên tiếng ngày càng cao trong khi khả năng tạo ra thay đổi ngày càng thấp. Khi áp lực tăng trưởng, kỷ luật và chi phí sống cùng lúc dồn xuống đời sống thường nhật, xã hội không phản kháng bằng xung đột, mà bằng rút lui.

Những Cú “Sốc Hàng” Ở Việt Nam Hậu Đại Hội XIV – Kỳ 6

Theo lời kêu gọi của Thủ tướng sắp mãn nhiệm, “làm ngày không đủ tranh thủ làm đêm”, nhưng ở một tầng nghĩa khác, sân bay Long Thành còn là nơi thể hiện năng lực cất cánh ưu việt của một bộ phận rất đặc thù : tầng lớp quản lý kinh tế quốc doanh. Không cần đường băng dài 4.000m. Không cần tháp không lưu. Chỉ cần một ai đó từ trên cao “phím” đúng thời điểm. Kỳ 6: Thêm “một quả đấm thép” bốc hơi Từ rừng cao su bạt ngàn đến đại công trường Long Thành – đó là hành trình gần 2.000 ngày được mô tả bằng mọi mỹ từ quen thuộc nhất của báo chí chính thống : “vượt nắng thắng mưa”, “ăn tranh thủ ngủ khẩn trương”, “3 ca 4 kíp xuyên lễ xuyên Tết”. Nghe như một bản trường ca lao động, nơi…