Loạt: Tân Đạo Việt

Nhìn từ trường kỳ, lịch sử Việt Nam có những nhịp Tích – Tản, Khép – Mở, Thịnh – Suy. Nhưng đó là một cách đọc lịch sử, không phải một tất định: không có gì bảo đảm sau Suy tất yếu sẽ là Thịnh, sau Khép tất yếu sẽ là Mở. Cơ hội chỉ trở thành bước ngoặt khi xã hội đã tích lũy đủ tri thức, con người, định chế và khả năng lựa chọn để sử dụng nó.

Vì sao những năng lực từng giúp một dân tộc sống sót đôi khi lại trở thành giới hạn đối với bước Trưởng Thành tiếp theo? Vì sao người Việt thường tỏ ra đặc biệt nhanh nhạy trong việc vượt qua tình thế trước mắt, nhưng không phải lúc nào cũng thành công như thế trong việc kiến tạo những thiết chế bền vững sau khi khủng hoảng đã qua?

Nếu Trường tồn là năng lực không biến mất và Trưởng thành là năng lực trở thành một chủ thể hành động ý thức được mình là ai và mình phải làm gì, thì Khai mở đặt ra một câu hỏi khó hơn: Việt Nam sẽ chuyển mình như thế nào để thực hiện quyền tự do lựa chọn trong một thế giới mà tất cả luật chơi đều đang đồng thời thay đổi?